Onder cultureel erfgoed verstaan we de zichtbare en tastbare sporen uit het verleden in het heden. Zowel gebouwde monumenten, landschappelijke structuren als archeologische terreinen vallen onder het begrip. De belangstelling in onze samenleving voor cultureel erfgoed groeit. In 2007 heeft de gemeenteraad de beleidsnota voor cultureel erfgoed vastgesteld onder de titel: ‘Springlevend Verleden’. Deze titel onderstreept het hoofddoel van het beleid. Monumentenzorg en archeologie zijn niet alleen gericht op de dode materie uit het verleden, zij schenken ook steeds meer aandacht aan het toekomstige gebruik van het culturele erfgoed. In plaats van louter behoud biedt het beleid van cultureel erfgoed meer ruimte voor vernieuwende maatschappelijke ontwikkelingen.

Integraal beleid

De gemeente streeft ernaar dat cultuurhistorie wordt meegewogen bij nieuwe ontwikkelingen. Cultuurhistorie kan zelfs dienen als inspiratiebron voor ontwerpers en ontwikkelaars. Dit sluit aan bij het beleid van ‘behoud door behoedzame ontwikkeling’. Om deze beleidsrichting kracht bij te zetten is de gemeente begonnen met het vastleggen van de cultuurhistorische waarden via de bestemmingsplannen. Bij het ontwikkelen van ruimtelijke plannen wordt immers eerst gekeken naar het bestemmingsplan. Zo blijft het ontwikkelingsgericht denken op de voorgrond, terwijl er ook aandacht is voor de cultuurhistorische aspecten.

Wat betekent dat voor initiatiefnemers?

Het Maastrichtse Planologisch Erfgoedsysteem loopt vooruit op de landelijke ontwikkelingen. Die landelijke ontwikkelingen ook zijn in het kader van de modernisering van de monumentenzorg (MoMo) gericht op een integraal beleid voor gebouwen, structuren en archeologische terreinen. Het verankeren van de archeologische waarden in bestemmingsplannen is al een sinds 2007 een wettelijke verplichting. Het nieuwe aan het Maastrichtse systeem is dat op eenzelfde manier ook belangrijke monumenten of terreinen juridisch worden beschermd via voorwaarden in het bestemmingsplan en niet via een aparte verordening. Het resultaat is hetzelfde, namelijk dat er niet vergunningvrij kan worden gebouwd. De nadruk van het bestemmingsplan ligt niet alleen op de reguliere welstand, maar ook op de specifieke monumentale waarden.

Aan de hand van de volgende onderwerpen willen we u graag informeren over het cultureel-erfgoedbeleid: